Hộ kinh doanh phải đóng những loại thuế nào?

Hộ kinh doanh phải đóng những loại thuế nào là câu hỏi của nhiều chủ tiệm, chủ quán ở Biên Hòa từ khi thuế khoán bị bãi bỏ và chuyển sang tự kê khai từ ngày 01/01/2026. Với phần lớn hộ, nghĩa vụ chính chỉ gồm thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN), và hai khoản này chỉ phát sinh khi doanh thu năm vượt 1 tỷ đồng. Dưới đây là từng khoản, cách xác định và ví dụ tính.

Căn cứ áp dụng là Nghị định 68/2026/NĐ-CP, được Nghị định 141/2026/NĐ-CP sửa đổi (nâng ngưỡng lên 1 tỷ đồng từ 01/01/2026), cùng Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 và Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15.

1. Hộ kinh doanh phải đóng những loại thuế nào và thực hiện nghĩa vụ gì?

Nghĩa vụ thuế hộ kinh doanh gồm hai lớp. Lớp thứ nhất là tiền thuế, phụ thuộc doanh thu và ngành nghề: hộ có doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống không chịu thuế GTGT, không nộp thuế TNCN; hộ trên 1 tỷ đồng nộp cả hai. Một số ít hộ kinh doanh mặt hàng đặc thù còn có thuế tiêu thụ đặc biệt, bảo vệ môi trường hoặc tài nguyên.

Lớp thứ hai là nghĩa vụ thủ tục, áp dụng cho mọi hộ kể cả khi không phải nộp đồng thuế nào:

• Tự kê khai doanh thu và tự chịu trách nhiệm về số liệu; cơ quan thuế không còn ấn định mức khoán.
• Thông báo doanh thu thực tế trong năm (hộ từ 1 tỷ trở xuống) hoặc khai thuế theo kỳ (hộ trên 1 tỷ).
• Thông báo tất cả số tài khoản ngân hàng và ví điện tử dùng cho kinh doanh.
• Ghi sổ kế toán theo mẫu của Bộ Tài chính; dùng hóa đơn điện tử nếu doanh thu trên 1 tỷ đồng.

Thao tác, mẫu tờ khai và thời hạn từng kỳ được trình bày trong bài hướng dẫn kê khai thuế hộ kinh doanh; bài này tập trung vào nộp thuế gì và tính thế nào.

2. Các loại thuế và nghĩa vụ tài chính có thể áp dụng

Thuế hộ kinh doanh phải nộp không giống nhau: tiệm tạp hóa doanh thu 700 triệu đồng/năm không nộp thuế, cửa hàng điện máy doanh thu 2 tỷ đồng nộp cả GTGT lẫn TNCN.

Thuế giá trị gia tăng (nếu thuộc diện áp dụng)

Thuế GTGT là thuế tính trên giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra. Hộ kinh doanh không tính theo kiểu “đầu ra trừ đầu vào” như doanh nghiệp mà tính trực tiếp: thuế GTGT = doanh thu × tỷ lệ % theo ngành. Khi doanh thu năm vượt 1 tỷ đồng, thuế GTGT tính trên toàn bộ doanh thu, không trừ phần 1 tỷ đầu tiên. Cơ quan thuế tại Đồng Nai cũng hướng dẫn theo cách này.

Thuế thu nhập cá nhân (nếu thuộc diện áp dụng)

Thuế TNCN của hộ kinh doanh tính trên thu nhập từ hoạt động kinh doanh, theo một trong hai phương pháp:

• Tỷ lệ trên doanh thu: (doanh thu − 1 tỷ đồng) × tỷ lệ % theo ngành. Chỉ phần vượt 1 tỷ bị tính thuế. Đây là phương pháp mặc định cho hộ có doanh thu trên 1 tỷ đến 3 tỷ đồng.
• Theo thu nhập: (doanh thu − chi phí hợp lệ) × thuế suất: 15% nếu hộ 1–3 tỷ tự chọn, 17% với doanh thu trên 3 tỷ đến 50 tỷ, 20% với doanh thu trên 50 tỷ đồng.

Chi phí hợp lệ phải có hóa đơn, chứng từ; khoản chi từ 5 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt; lương của chủ hộ, thành viên hộ không được trừ.

Các khoản phí, lệ phí và nghĩa vụ khác nếu phát sinh

• Thuế tiêu thụ đặc biệt, bảo vệ môi trường, tài nguyên: khi kinh doanh mặt hàng hoặc hoạt động thuộc diện chịu thuế. Hộ theo dõi trên sổ S3a-HKD và tự khai, kể cả khi bán qua sàn thương mại điện tử.
• Cho thuê bất động sản: thuế TNCN 5% trên phần doanh thu vượt ngưỡng, khai 2 lần hoặc 1 lần trong năm.
• Phí, lệ phí và lao động: ngành nghề có điều kiện có thể phát sinh phí, lệ phí khi xin giấy phép; hộ thuê nhân viên cần kiểm tra thêm nghĩa vụ bảo hiểm xã hội.

3. Cách xác định nghĩa vụ thuế theo doanh thu và ngành nghề

Để biết hộ kinh doanh phải đóng những loại thuế nào, cần xác định lần lượt nhóm doanh thu và nhóm ngành. Doanh thu gồm mọi kênh bán, kể cả phần sàn thương mại điện tử đã khấu trừ.

Bước 1: Xác định nhóm doanh thu

Hộ có doanh thu lũy kế trong năm vượt 1 tỷ thì khai, nộp thuế kể từ quý phát sinh doanh thu vượt. Hộ 1–3 tỷ tính theo tỷ lệ mà cả năm vượt 3 tỷ thì từ năm sau chuyển sang phương pháp theo thu nhập; phương pháp này phải giữ 2 năm liên tục. Bối cảnh nâng ngưỡng từ 500 triệu lên 1 tỷ có trong bài Nghị định 141/2026 về ngưỡng 1 tỷ.

Bước 2: Xác định tỷ lệ theo ngành nghề

Cho thuê tài sản, đại lý bảo hiểm, đại lý xổ số, đại lý bán hàng đa cấp và nội dung số có tỷ lệ TNCN riêng là 5%. Hộ nhiều ngành được chọn trừ mức 1 tỷ vào ngành có lợi nhất, tổng mức trừ không quá 1 tỷ.

4. Ví dụ minh họa cách tính nghĩa vụ thuế

Ba ví dụ giả định minh họa cách tính thuế hộ kinh doanh, chưa tính khoản giảm 30% thuế TNCN (chờ nghị định hướng dẫn).

Ví dụ 1: Tiệm tạp hóa ở phường Tam Hiệp, doanh thu 1,8 tỷ đồng

• Thuế GTGT = 1,8 tỷ × 1% = 18.000.000 đồng.
• Thuế TNCN = (1,8 tỷ − 1 tỷ) × 0,5% = 4.000.000 đồng.
• Tổng cả năm: 22.000.000 đồng, khai và nộp theo quý.

Nếu chọn phương pháp theo thu nhập với chi phí hợp lệ 1,6 tỷ đồng, thuế TNCN là (1,8 tỷ − 1,6 tỷ) × 15% = 30.000.000 đồng, gấp 7,5 lần cách mặc định. Vì phải giữ 2 năm, hãy tính cả hai phương án trước khi chọn.

Ví dụ 2: Salon tóc ở phường Trấn Biên, doanh thu 1,4 tỷ đồng

• Thuế GTGT = 1,4 tỷ × 5% = 70.000.000 đồng.
• Thuế TNCN = (1,4 tỷ − 1 tỷ) × 2% = 8.000.000 đồng.
• Tổng cả năm: 78.000.000 đồng.

Nếu tính nhầm GTGT chỉ trên 400 triệu vượt ngưỡng (ra 20 triệu đồng), salon sẽ khai thiếu 50 triệu đồng.

Ví dụ 3: Cửa hàng vật liệu xây dựng ở phường Long Bình, doanh thu 4 tỷ đồng

Doanh thu trên 3 tỷ nên hộ bắt buộc tính TNCN theo thu nhập. Chi phí hợp lệ có đủ chứng từ là 3,6 tỷ đồng.

• Thuế GTGT = 4 tỷ × 1% = 40.000.000 đồng.
• Thuế TNCN = (4 tỷ − 3,6 tỷ) × 17% = 400 triệu × 17% = 68.000.000 đồng.
• Tổng cả năm: 108.000.000 đồng; TNCN tạm nộp theo kỳ, quyết toán chậm nhất 31/3 năm sau.

Ở nhóm này, một lô hàng 50 triệu đồng trả tiền mặt không được trừ chi phí, làm thuế TNCN tăng 8,5 triệu đồng (50 triệu × 17%).

5. Trường hợp nào được miễn hoặc không phải nộp một số khoản?

Hộ có doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống

Đây là nhóm đông nhất ở Biên Hòa (quán cà phê nhỏ, tiệm sửa xe, quán bún bò). Hộ không chịu GTGT, không nộp TNCN, nhưng vẫn phải thông báo doanh thu thực tế chậm nhất ngày 31/01 năm sau và ghi sổ doanh thu theo mẫu S1a-HKD. Hộ đã nộp thuế quý I/2026 theo ngưỡng cũ được bù trừ hoặc hoàn số thuế nộp thừa.

Giảm 30% thuế TNCN năm 2026 và 2027

Nghị quyết 43/2026/QH16 (hiệu lực 24/8/2026) giảm 30% thuế TNCN phải nộp của kỳ tính thuế 2026 và 2027 đối với thu nhập kinh doanh của cá nhân cư trú có doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng. Với ví dụ 2, salon dự kiến được giảm 30% × 8 triệu = 2,4 triệu đồng. Tuy nhiên, tính đến ngày 27/10/2026, nghị định hướng dẫn chưa được ban hành; theo dự thảo, hộ tự kê khai số thuế được giảm trên tờ khai quý hoặc năm. Xem cập nhật tại bài Nghị quyết 43/2026/QH16 giảm 30% thuế TNCN.

Các khoản đã bãi bỏ và trường hợp tạm ngừng

Lệ phí môn bài và thuế khoán đã bỏ từ 01/01/2026. Cơ quan thuế không dùng doanh thu khai năm 2026 để xác định lại các năm trước và không xử phạt nghĩa vụ đã làm theo phương pháp khoán, trừ khi phát hiện che giấu doanh thu. Trong thời gian tạm ngừng kinh doanh, hộ không phải nộp hồ sơ khai thuế, trừ khi tạm ngừng không trọn tháng hoặc quý; hộ cần nghỉ dài có thể tham khảo dịch vụ tạm ngừng kinh doanh.

6. Những lỗi thường gặp khi thực hiện nghĩa vụ thuế

1. Trừ 1 tỷ đồng khi tính GTGT. Chỉ TNCN theo phương pháp tỷ lệ mới được trừ phần dưới ngưỡng.
2. Dùng ngưỡng cũ. Nhiều tài liệu vẫn ghi 100 triệu, 200 triệu hoặc 500 triệu đồng; ngưỡng cho kỳ tính thuế 2026 là 1 tỷ đồng.
3. Bỏ sót doanh thu bán online. Doanh thu qua sàn và qua Facebook, Zalo đều cộng vào tổng doanh thu. Cơ chế sàn khấu trừ thay được nêu trong bài Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15.
4. Không thông báo đủ tài khoản. Mọi tài khoản ngân hàng, ví điện tử nhận tiền bán hàng, kể cả tài khoản cá nhân của chủ hộ, đều phải thông báo.
5. Chậm đăng ký hóa đơn điện tử. Hộ có doanh thu lũy kế từ 1 tỷ đồng phải đăng ký trong 30 ngày kể từ ngày cuối cùng của kỳ tính thuế đó. Kế Toán Biên Hòa hỗ trợ đăng ký hóa đơn điện tử cho hộ kinh doanh.
6. Quên thông báo doanh thu cuối năm. Chưa có chế tài riêng với hộ từ 1 tỷ trở xuống, nhưng nghĩa vụ vẫn còn. Với hộ phải khai thuế, chậm nộp tờ khai có thể bị phạt từ cảnh cáo đến 12,5 triệu đồng theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP đã sửa đổi, chưa kể tiền chậm nộp.

7. Khi nào nên nhờ đơn vị kế toán hỗ trợ?

Khi đã rõ hộ kinh doanh phải đóng những loại thuế nào, hộ doanh thu ổn định dưới 1 tỷ, một ngành, một địa điểm có thể tự thông báo doanh thu và ghi sổ. Nên nhờ đơn vị kế toán khi:

• Doanh thu dao động quanh 1 tỷ đồng, cần theo dõi lũy kế từng quý.
• Doanh thu 1–3 tỷ đồng, cần so sánh hai phương pháp tính TNCN trước khi chọn.
• Doanh thu trên 3 tỷ, nhiều ngành, nhiều địa điểm hoặc vừa bán tại cửa hàng vừa bán online.

Với các trường hợp này, dịch vụ kế toán hộ kinh doanh tại Biên Hòa của chúng tôi rà soát doanh thu, ngành nghề, chọn phương pháp tính thuế, lập tờ khai và ghi sổ theo Thông tư 152/2025/TT-BTC. Nếu chưa đăng ký, có thể bắt đầu từ dịch vụ thành lập hộ kinh doanh.

Câu hỏi thường gặp

Hộ kinh doanh doanh thu dưới 1 tỷ đồng có phải làm gì với cơ quan thuế không?

Có. Hộ không nộp GTGT, TNCN nhưng vẫn phải thông báo doanh thu thực tế bằng mẫu 01/TKN-CNKD chậm nhất 31/01 năm sau, thông báo tài khoản ngân hàng, ví điện tử và ghi sổ doanh thu.

Thuế GTGT của hộ kinh doanh có được trừ 1 tỷ đồng như thuế TNCN không?

Không. Khi doanh thu năm vượt 1 tỷ đồng, thuế GTGT tính bằng tỷ lệ % nhân toàn bộ doanh thu. Chỉ TNCN theo phương pháp tỷ lệ mới tính trên phần vượt 1 tỷ.

Hộ kinh doanh còn phải nộp lệ phí môn bài không?

Không. Lệ phí môn bài đã bãi bỏ từ 01/01/2026; thuế khoán cũng không còn, hộ chuyển sang tự kê khai doanh thu.

Doanh thu bán trên sàn thương mại điện tử có tính vào ngưỡng 1 tỷ không?

Có. Doanh thu qua sàn đã khấu trừ vẫn cộng vào tổng doanh thu. Nếu cả năm từ 1 tỷ trở xuống, hộ được bù trừ hoặc hoàn thuế sàn đã khấu trừ.

Hộ kinh doanh có được chọn thuế suất 15% không?

Hộ có doanh thu trên 1 tỷ đến 3 tỷ đồng được chọn tính TNCN theo thu nhập với thuế suất 15% thay cho phương pháp tỷ lệ, và phải giữ 2 năm liên tục.

Khoản giảm 30% thuế TNCN đã được áp dụng chưa?

Nghị quyết 43/2026/QH16 đã có hiệu lực, nhưng tính đến 27/10/2026 nghị định hướng dẫn chưa ban hành nên cần theo dõi trước khi kê khai số thuế được giảm.

Thông tin liên hệ

Kế Toán Biên Hòa hỗ trợ hộ kinh doanh xác định nghĩa vụ thuế, kê khai GTGT và TNCN, hóa đơn điện tử và sổ kế toán tại Biên Hòa (các phường Trấn Biên, Biên Hòa, Tam Hiệp, Long Bình, Trảng Dài, Hố Nai), Trảng Bom, Long Thành và các địa phương khác của tỉnh Đồng Nai. Làm việc trực tiếp tại văn phòng hoặc từ xa qua Zalo, email, thứ Hai đến thứ Bảy, 8:00–18:30.